Tin kinh tế

Philippines tạm dừng nhập khẩu gạo, Việt Nam cần có chiến lược mới

Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. vừa ký lệnh tạm dừng nhập khẩu gạo trong vòng 60 ngày, bắt đầu từ ngày 1/9/2025. Quyết định này được đưa ra nhằm bảo vệ nông dân Philippines trước nguy cơ giá lúa nội địa giảm mạnh. Đây được xem là một động thái bất ngờ, làm chao đảo trật tự thương mại gạo toàn cầu và đặt ra nhiều thách thức cho các quốc gia xuất khẩu, trong đó có Việt Nam.

Philippines dừng nhập khẩu, giá gạo Việt Nam có bị ảnh hưởng?

Theo số liệu từ Cục Hải quan, tính đến giữa tháng 8/2025, Việt Nam đã xuất khẩu gần 5,88 triệu tấn gạo, thu về hơn 3 tỷ USD. Philippines là thị trường nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam, chiếm hơn 42% tổng kim ngạch xuất khẩu. Theo ông Nguyễn Tuấn Việt, Tổng Giám đốc Công ty VIETGO và là một chuyên gia hàng đầu về xuất khẩu, lệnh tạm dừng nhập khẩu 60 ngày của Philippines có thể gây ảnh hưởng trong ngắn hạn. Ông ước tính, với lượng gạo xuất khẩu trung bình 300 nghìn tấn mỗi tháng sang thị trường này, việc tạm dừng sẽ ảnh hưởng đến khoảng 600 nghìn tấn, tương đương 7% tổng lượng gạo xuất khẩu hàng năm của Việt Nam.

Động thái của Philippines, theo ông Việt, là một trong những hệ quả của sự đảo lộn trên thị trường thương mại toàn cầu, khi các quốc gia xuất khẩu gạo là đối thủ trực tiếp của Việt Nam như Ấn Độ và Thái Lan đang có xu hướng điều chỉnh giá. Ông Việt nhận định: “Không khó hiểu khi một quốc gia bị áp thuế cao tại một thị trường, thì họ sẽ có xu hướng hạ giá thị trường khác để cứu sản phẩm của họ, chính vì thế, những quốc gia như Philippines sẽ bị thừa sản phẩm và có giá thấp, dẫn đến phải dừng để điều chỉnh”.

Để đối phó với tình hình này, Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA) đã kiến nghị các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp như áp dụng tín dụng lãi suất thấp, gia hạn thời gian trả nợ và tạo kho dự trữ. VFA cũng đề nghị Bộ Công Thương gửi công hàm đến Bộ Nông nghiệp Philippines để tháo gỡ khó khăn, đảm bảo cho doanh nghiệp Việt Nam có thể tiếp tục xuất khẩu gạo.

Nâng cao chất lượng và tìm kiếm thị trường mới: Hướng đi chiến lược cho gạo Việt

Trong bối cảnh thị trường thế giới nhiều biến động, việc tìm kiếm thị trường mới được xem là một giải pháp then chốt. Ông Nguyễn Tuấn Việt nhấn mạnh, các doanh nghiệp Việt Nam nói chung và doanh nghiệp xuất khẩu gạo nói riêng cần chủ động tìm kiếm thị trường mới, không nên phụ thuộc vào các thị trường truyền thống. Ông cảnh báo, khái niệm thị trường truyền thống sẽ không còn tồn tại hoặc sẽ bị đảo lộn trong thời gian tới.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cũng đã chỉ đạo giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường nghiên cứu, có kế hoạch cụ thể để xử lý vấn đề này. Thủ tướng yêu cầu phải “thần tốc” hơn nữa trong việc xuất khẩu gạo, đặc biệt là gạo chất lượng cao, gạo hữu cơ, gắn với hệ thống truy xuất nguồn gốc và xây dựng thương hiệu gạo quốc gia. Đây là một bước đi chiến lược nhằm nâng cao giá trị gia tăng và vị thế của gạo Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Mặc dù đối mặt với những thách thức, ngành gạo Việt Nam vẫn có nhiều tín hiệu tích cực. Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, xuất khẩu gạo tháng 7/2025 ước đạt 750.000 tấn. Lũy kế 7 tháng đầu năm, Việt Nam đã xuất khẩu khoảng 5,5 triệu tấn gạo, thu về 2,81 tỷ USD. Mặc dù giá trị có giảm so với cùng kỳ năm ngoái, giá gạo xuất khẩu của Việt Nam hiện đang tốt hơn so với các đối thủ chính như Thái Lan, Ấn Độ và Pakistan. Đáng chú ý, Việt Nam đã chính thức vượt Thái Lan để trở thành nước xuất khẩu gạo lớn thứ hai thế giới trong 6 tháng đầu năm 2025, chỉ đứng sau Ấn Độ. Những thành tựu này là nền tảng vững chắc để ngành gạo Việt Nam tiếp tục phát triển và chinh phục các thị trường tiềm năng trên toàn thế giới.

(Theo Thuonghieucongluan.com.vn)

Bài viết liên quan

Back to top button